 |
| เพิ่มคำอธิบายภาพ |
นักเลี้ยงตู้ทะเลทุกคน มีความจำเป็นอย่างยิ่ง ที่จะต้องทำความรู้จักกับสารประกอบประเภทไนโตรเจน เนื่องจากมันเกี่ยวพันถึงความสำเร็จ หรือ ความอยู่รอดของ ปลา หรือ สัตว์ไม่มีกระดูกสันหลังที่ท่านเลี้ยงทีเดียว
ไนโตรเจน เป็นธาตุหมู่ 5 เช่นเดียวกับ ฟอสฟอรัส ซึ่งประกอบไปด้วยอิเล็คตรอนจำนวน 7 ตัว และมี อิเล็คตรอนที่เป็นตัวก่อพันธะหลัก ๆ อยู่ 5 ตัว ( สามารถหาอ่านได้จากหนังสือเคมีทั่วไป )
ไนโตรเจน ถูกแทนชื่อด้วย อักษร N ในตารางธาตุ ย่อมาจาก Nitrogen และไนโตรเจนในโลกนี้ มีลักษณะการดำรงอยู่คือ เป็น ส่วนประกอบในอากาศ ถึง เกือบ 79 % และเป็นไนโตรเจนที่เป็นรูปทั้งสารอนินทรีย์และสารอินทรีย์ ( Inorganic and Organic )
วัฏจักร ก็ คือการเปลี่ยนแปลง หมุนเวียน จากจุดหนึ่งไปสู่จุดหนึ่ง และกลับมาจุดเดิม ดังนั้น วัฏจักรไนโตรเจน จึงเป็นการเปลี่ยนแปลงของไนโตรเจนในรูปแบบต่าง ๆ จนกลับมาสู่จุดเดิม
ทำไมนักเลี้ยงจึงต้องรู้จักสารประกอบไนโตรเจนด้วย?
เพราะว่าอย่างที่รู้กันในข้างต้นว่า ไนโตรเจนเป็นสารประกอบทั้งสารอนินทรีย์และสารอินทรีย์ ไนโตรเจนเป็นองค์ประกอบหนึ่งในสารอินทรีย์โดยเฉพาะกรดอะมิโน ซึ่งเป็นส่วนประกอบหนึ่งของโปรตีน ที่เป็นอาหารที่เราให้กับปลาของเรา ขณะเดียวกัน ไนโตรเจนก็ยังเป็นส่วนประกอบของก๊าซแอมโมเนีย และ ก๊าซไซยาไนด์ ที่เป็นพิษต่อสิ่งมีชีวิตหลายชนิด ดังนั้น หากเราไม่ทำความเข้าใจ ก็จะเกิดปรากฏการณ์ที่เราไม่สามารถเลี้ยงปลาให้อยู่รอดในตู้ได้ นั่นก็คือโรคตู้ใหม่ หรือ New Tank Syndrome ซึ่งเป็นอาการที่นักเลี้ยงหน้าใหม่มักจะประสบ และทำให้ปลาตายจนท้อไปหลายคน แต่อาการเหล่านี้ป้องกันได้ด้วยการศึกษาก่อนลงมือทำ
อาหาร ---> แอมโมเนีย ---> ปลาตาย
ดังนั้นหากเราต้องการเลี้ยงปลาให้อยู่รอด เราจึงต้องทำการกำจัดแอมโมเนีย ทิ้งไป แล้วปลาจะไม่ตาย
อาหาร --->
แต่วิธีการกำจัดแอมโมเนียออกไปเฉย ๆ โดยไม่มีที่มาที่ไปนั้น เป็นเพียงในนิยาย ในความเป็นจริง การกำจัดแอมโมเนียออกไป จึงมีกรรมวิธีมากกว่านั้น คือ
- เอาอาหารออกไป
- เอาแอมโมเนียออกไป
- เปลี่ยนรูปแอมโมเนียไปเป็นตัวอื่น
จึงต้องมีการนำแอมโมเนียออกไปจากระบบ ( เช่นการใช้ตัวดูดซับแอมโมเนีย ) และเช่นเดียวกัน วิธีนี้ก็เหมือนวิธีแรก คือได้ผลไม่ครบ 100% ดังนั้น เราจึงต้องใช้หลายวิธีด้วยกัน และ ส่วนที่เหลืออยู่ของแอมโมเนียและอาหาร ก็คือ การเปลี่ยนรูปแอมโมเนีย ไปเป็นตัวอื่น ก็คือ อาศัยขั้นตอนที่อยู่ในวัฏจักรไนโตรเจนนั่นเอง
ตัวอย่างวัฏจักรอย่างง่ายของสารประกอบไนโตรเจน ( ภาพวาดแสดงเพื่อทำความเข้าใจ ยังไม่ซับซ้อนเท่าของจริง ในธรรมชาติ)
ดีมีสาระมาก
ตอบลบ